|
نگاهی کوتاه به زندگی واندیشه های روانشاد اصغر پارسا |
 |
ازبزرگمردی سخن میگوئیم که در جوانی کنار مصدق وتا واپسین لحظه های زندگی
براه مصدق وفادار بود . پارسا چهره ی جاویدان نهضت ملی ایران است. دریغا
که ایران زمین آخرین همکار مصدق را از دست داد. اصغر پارسا اندیشمندی
توانا بود که درتمام حیات پرافتخارش برای کسب آزادی وحاکمیت ملی ایران
تلاشی خستگی ناپذیر داشت . اصغر پارسا درشهر خوی آذربایجان به
سال1294خورشیدی چشم به جهان گشود.
|
 |
|
تصویری از اصغر پارسا که توسط
دوست دختر چینی او نقاشی شده است |
|
|
پدر ایشان درکارهای اجتماعی خوی فعال بود وسرانجام بعنوان نماینده
آن منطقه بمجلس شورای ملی راه مییابد ودرسال 1312با خانواده اش
عازم تهران میشود . اصغرپارسا نیز همراه پدر به تهران میاید .دوره
تحصیلات متوسطه را در دبیرستان تجارت میگذراند و پس از آن
دردانشکده حقوق تهران در دورشته حقوق سیاسی وقضائی به تحصیل می
پردازد ودر سال 1319خورشیدی فارغ التحصیل میگردد. زنده یاد اضغر
پارسا میگفت خانواده ما اکثر درمشاغل غیر دولتی وآزاد بودند ومن
اولین نفری بودم که رسما کار دولتی قبول کردم ودر اداره دوم سیاسی
وزارت امور خارجه استخدام وبه کار مشغول شدم . اصغر پارسا پس از
چندی بعنوان وزیر مختار دولت ایران در کشور چین عازم آن کشور میشود
.چین درآستانه انقلاب است وبرای پارسا دوران بسیار جالب توجه
وپرتجربه ایست . اودراین ایام ازدواج میکند که حاصل آن خانم فاطمه
پارسا وآقای دکتر علی پارساست. درزمان دکتر مصدق موضوع طرح پرونده
ملی شدن نفت در دیوان داوری لاهه وشورای امنیت پیش میاید . دکتر
مصدق از باقر کاظمی که وزیر امور خارجه بود میخواهد نسبت به تنظیم
وتکمیل مدارک لازم برای دفاع در مراجع بین المللی اقدام کندوباقر
کاظمی این مهم را از پارسا میخواهد ازآنروکه پارسا ضمن تسلط کامل
به زبان انگلیسی معاون اداره حقوقی وزارت امور خارجه ونماینده آن
وزارتخانه درکمیسیون نفت است . زنده یاد کاظمی ازایشان میخواهد
نسبت به ترجمه وتنظیم مطالبی که دکتر مصدق میخواهد در مراجع جهانی
مطرح سازد اقدام نماید واولین نمونه این کارها که به نظر دکتر مصدق
میرسد بسیار مورد توجه واقع میشود وآشنائی نزدیک .پارساوودکتر مصدق
اینگونه آغاز میگردد. درآنزمان دکتر مصدق برای ترجمه از مترجمین
زبر دستی چون دکتر عبدالحسین دانشپور که از افراد برجسته حزب ایران
بود ودکتر لطفعلی صورتگر استاد زبان انگلیسی دانشگاه تهران بهره
میگرفت ولی با ملاقات پارسا دستور میدهد پارسا با دکتر سید علی
شایگان وحسن صدردرتهیه لایحه دفاعیه دردیوان داوری لاهه همکاری کند
وهمراه هیئت ایران بریاست دکتر محمد مصدق بدیوان داوری لاهه میرود.
|
این
شروعی است برحضور اصغرپارسا درنهضت ملی ایران . پارسا به عضویت حزب ایران
که ازاحزاب تشکیل دهنده جبهه ملی ایران است درمیاید. اومیگفت سوسیالیسم حزب
ایران را با اندیشه هایم کاملا سازگار یافتم . اصغرپارسا دردوره هفدهم مجلس
شورای ملی از سوی طرفداران مصدق از شهر خوی کاندیدا میشود وبنمایندگی مردم
خوی درمجلس هفدهم شرکت میکند پارسا دراین دوره بسیار فعال است درمجلس
وبیرون آن درهمه جا نام اوشنیده میشود وتوطئه های علیه دولت ملی هرروز
بشکلی خودرا نشان میدهد یکی برسرکارآوردن احمدقوام است که قیام باشکوه سی
ام تیر 1331برآن خط بطلان میکشد.با انتصاب قوام فراکسیون نهضت ملی ایران
بریاست مهندس احمد رضوی تشکیل واصغر پارسا را بعنوان سخنگوی فراکسیون
برمیگزیند . ساعت4بعدازروزسی ام تیر مهندس حسیبی وپارسا برای اعلام پیروزی
قیام ملت ایران به ساختمان رادیومیروندومهندس حسیبی شکست شاه وقوام را به
اطلاع مردم ایران میرساند وپارسا وحسیبی در کوچه وخیابان با مردم تهران جشن
پیروزی بپا میدارند .پارسا درنهم اسفند نیزدراستوارنگاهداشتن نهال ضد
استعماری وضداستبدادی نهضت ملی ایران پیکار میکند . در واپسین روزهای مرداد
1332 که خطر حکومت ملی را بشدت تهدید میکند دکتر مصدق اصغر پارسا را با
عنوان نماینده تام الاختیار خود به آذر بایجان اعزام میکند وازاو میخواهد
نیروهای مردمی را علیه دشمنان آزادی ملت ایران هماهنگ سازد .ولی دریغ
وافسوس که هنوزیک روز بیشتر از ورود پارسا به خوی نگذشته بود که کودتای
ننگین 28 مرداد32شکل میگیرد ودولت ملی با کودتای بیگانگان سقوط میکند .
درشهر خوی پارسا درروزبیست وهشت مرداد دستگیر وروز بیست ونهم مرداد 32تحویل
زندان شهربانی تهران میشود .دادستان نظامی شاه برای اوتقاضای حکم اعدام
میکند ولی با تغییر شرایط سیاسی ایران درسال1333اززندان بدون هر حکم قطعی
آزاد میشود .
|
 |
|
اصغر پارسا – تابستان 1953 میلادی |
|
|
اصغر پارسا در مبارزات نهضت مقاومت ملی بهمراه دیگر یاران مصدق
فعالانه شرکت میکند . اودراین دوران ارتباطات نزدیکی با آیت
ا...سیدرضازنجانی دارد . در سال 1339در کنار بزرگمردانیکه جبهه
ملی دوم را بنیان نهادند بفعالیت درراه جبهه ملی که همان ادامه راه
مصدق است می پردازد . افکار سازنده اصغر پارسا در سازمان یافتن
جبهه ملی تاثیر بسزائی دارد . درشورای مرکزی ودر جلسات تعلیماتی
جبهه ملی رهنمود های پارسا رهگشاست .درسال 1339سخنرانیهایی از سوی
جبهه ملی در ساختمان شماره 143 خیابان فخرآباد تهران برای دادن
آگاهی بمردم تهران تشکیل میشود ازسخنرانان این اجتماعات یکی اضغر
پارساست گویا هنوز فریاد رسای اوبگوش میرسدکه در فقدان آزادیهای
سیاسی واجتماعی ملت ایران بانگ برآورد : آزادی خجسته آزادی
ازوصل تو روی بر نمیتابم ..........: یا آنکه مرابسوی خود
خوانی یاآنکه تورا به نزد خود خوانم
درنخستین کنگره جبهه ملی درسال1341اوعضو وسخنگوی کمسیون سیاسی است
ودرترسیم خط مشی واصول هدفهای جبهه ملی نقشی بسزا دارد.
پارسادراین گنگره نیز بعضویت شورای مرکزی جبهه ملی انتخاب میشود.
دربین سالهای 39تا 43 دوبار به زندان می افتد ودرزندان نیز چون
محوری افراد بگرد اوجمع میشوند تا از اوبیاموزند راه استقامت
وپایداری را ............................. بدوره انقلاب
میرسیم همکاری زنده یاد اصغر پارسا باجبهه ملی ایران چند روزی
بعداز استعفای دکتر کریم سنجابی از دولت موقت آغاز میشود به عضویت
شورای مرکزی درمیاید وپس از شورایی شدن رهبری درجبهه ملی به عضویت
هیئت رهبری جبهه ملی در میاید . وقتیکه جبهه ملی تصمیم به انتشار
روزنامه ارگان میگیرد اصغر پارسا دراین دوران پرمخاطره مدیر مسئول
روزنامه پیام جبهه ملی است که دهها نفر از صاحبنظران ونویسندگان
اورا دراین امر یاری میکردند این روزنامه سندی تاریخی درمبارزات
آزادیخواهانه ملیون ایران است . تیراژاین روزنامه دراوایل سال 60به
200هزارشماره درروز نزدیک میشود . تا25خرداد1360روزنامه پیام
جبهه ملی به انتشار خود ادامه میدهد ولی پس از یورش حاکمیت به جبهه
ملی تعطیل میگردد . |
درسال1362پارسادستگیر وحدود چهار سال در زندانهای توحید واوین است که آن
حدیثی پر درد دارد .اصغر پارسا دهه آخر زندگی خویش را بیشتر به اندیشیدن در
آنچه پیش آمده وخواهد آمدگذراند. درزمستان سال1380گروهی از محققین جوان
برای تهیه تاریخ شفاهی زندگی او به نزدش رفتند پارسا که همیشه برای جوانان
این سرمایه های امیدبخش جامعه ایران احترامی فراوان قائل بود دعوت
آنانرابمصاحبه پذیرفت که حاصل آن یازده جلسه مصاحبه همراه فیلم ونوار است
که امید میرود در آینده ای نزدیک انتشار یابد .
سخن کوتاه
.. امروز اصغر پارسا این استوره مقاومت در برابربی مهری ها درمیان مانیست
ولی نگاهی به زندگی سراسر تلاش اودرراه اندیشه های ملی وآزادیخواهانه اش
درسی است برای جوانان ما وآنانکه دلی سرشار از عشق ایران وآزادی دارند ( به
احترامش بپا میخیزیم ودرسکوت به روانش درود میفرستیم . )
مهدی-
مؤیدزاده/ بیست وسوم بهمن ماه
هزاروسیصدوهشتاد
وپنج - تهران
|
